Caribische hot sauce: scotch bonnet, Madame Jeanette en Surinaamse pepersaus

In Suriname en op de eilanden in het Caribisch gebied staat er bij het eten bijna altijd iets heets op tafel: een flesje pepersaus, een potje sambal of een paar ringen peper in het zuur. De peper die daarin zit, is meestal een scotch bonnet of een Madame Jeanette, klein, gerimpeld en fruitig van geur, en heet genoeg om je even stil te krijgen. Ons Caribische rijtje in de toko in Amsterdam is niet groot, maar het zijn sauzen met een eigen karakter. Grace komt uit Jamaica, waar hij al decennia op tafel staat. Wil je eerst het hele plaatje zien, begin dan bij Hot sauce 101.

Wat is Caribische hot sauce?

Encona Extra Hot Pepper Sauce is een pepersaus in West-Indische stijl, sinds de jaren zeventig een vaste fles bij Caribische families in Engeland. Zo’n pepersaus maak je van fijngemalen hete pepers met azijn en zout, en vaak gaat er nog ui, mosterd of fruit doorheen. Het verschil met een fles uit Louisiana zit in de peper: scotch bonnet en zijn familie zijn niet alleen heet maar ruiken ook fruitig, en dat proef je terug in de saus. Op het etiket van de Encona Original staan habanero, scotch bonnet en mosterd.

Extra Hot Encona · 142 mlPure pepersaus in West-Indische stijl4/5Hot Pepper Sauce Grace · JamaicaKlein flesje, voor een paar druppels4/5Papaya Encona · 142 mlHete peper met papaja3/5Mango Chili Encona · 142 mlFruitig en zoet, met een zachte pit2/5Scotch Bonnet Crazy Bastard · 100 mlScotch bonnet met Caribische kruiden3/5Kerrie Sowsu Sranang Fassi · Flaming HotKerriesaus in Surinaamse stijl, met vuur4/5

Bekijk alle hot sauces →

Wat is een scotch bonnet?

Crazy Bastard Scotch Bonnet & Caribbean Spices draait om de peper waar de Caribische keuken op leunt. De scotch bonnet is een kleine, platte en wat gerimpelde peper die geel, oranje of rood afrijpt, en zijn naam dankt hij aan zijn vorm, die doet denken aan een Schotse muts. Hij is ongeveer zo heet als een habanero. In Jamaica zit hij in jerk, de pittige marinade met piment en tijm voor grillgerechten. Crazy Bastard maakt deze saus in Berlijn en noemt hem zelf medium heet.

Wat is Madame Jeanette?

Flower Brand Madam Jeanette Sambal Rood is gemaakt van de Surinaamse tegenhanger van de scotch bonnet. Madame Jeanette is een gele tot rode, wat langwerpige en gerimpelde peper met dezelfde fruitige geur en felle hitte. Scotch bonnet, Madame Jeanette en de habanero uit Yucatán horen alle drie bij dezelfde pepersoort, Capsicum chinense. Over de habanero lees je meer in Mexicaanse hot sauce.

In Suriname gaat Madame Jeanette in ringen in het zuur en fijngemalen in sambal. De rode sambal van Flower Brand bestaat volgens het etiket voor 92 procent uit Madame Jeanette, zonder toegevoegde suiker, en is echt voor wie hitte gewend is.

Sambal Madam Jeanette Flower Brand · 200 gFruitige hitte, voor op tafel4/5Madam Jeanette Rood Flower Brand · 200 g92% Madame Jeanette, zonder suiker4/5

Welke soorten Caribische hot sauce zijn er?

Caribische hot sauce verschilt per land: Jamaica, Barbados en Suriname hebben elk hun eigen pepersaus, en in de toko staan er een paar naast elkaar.

Jamaica: pepersaus en jerk

Grace Hot Pepper Sauce komt uit Jamaica en zit in een klein flesje van 85 ml: met een paar druppels kom je al ver. De Encona Jamaican Jerk BBQ Sauce is geen pure hot sauce maar een barbecuesaus met de smaak van jerk, en die gebruik je vooral als marinade of om te glaceren.

West-Indische pepersaus

Encona Extra Hot is pepersaus in West-Indische stijl, de versie van Encona voor wie het echt heet wil. Op Barbados is pepersaus vaak geel van de mosterd, en die mosterd vind je ook terug op het etiket van de Encona Original.

Fruitige pepersaus

Encona Papaya Hot Pepper Sauce en de Encona Mango Chili Sauce combineren hete peper met tropisch fruit. Het fruit maakt de saus zoeter en ronder.

Jamaican Jerk BBQ Encona · 142 mlJerk-smaak, om mee te marineren2/5Hot Pepper Sauce Grace · 85 mlJamaicaanse pepersaus4/5Extra Hot Encona · 142 mlVoor wie het echt heet wil4/5Papaya Encona · 142 mlPit met de zoetheid van papaja3/5Mango Chili Encona · 142 mlDe zachtste van het rijtje2/5

Hoe heet is Caribische hot sauce?

Caribische hot sauce met scotch bonnet of Madame Jeanette is heet: op onze graadmeter van 1 tot 5 komt een pure pepersaus als de Encona Extra Hot of Grace op een 4. Die meter is onze eigen inschatting op basis van de peper en wat er op het etiket staat, dus proef altijd voorzichtig. Met fruit erin zakt het naar een 2 of 3, en de Encona Carolina Reaper Chilli Sauce is met een 5 de uitschieter, al is die peper zelf niet Caribisch. Hoe de hele schaal werkt, lees je in Hot sauce 101.

Carolina Reaper Encona · 142 mlSuperhot, alleen voor kenners5/5

Hoe eet je pepersaus in Suriname?

Sranang Fassi Flaming Hot Kerrie Sowsu is een kerriesaus in Surinaamse stijl. In Suriname staat bij bijna elke maaltijd iets pittigs op tafel: sambal met Madame Jeanette, een flesje zelfgemaakte pepersaus of een pot zuur met ringen peper erin. Bij de warung schep je zelf sambal bij je saoto of bami en bij roti of bruine bonen hoort een lepel peper. Sowsu is Sranantongo voor saus, en dat er Flaming Hot op het etiket staat, mag je serieus nemen.

Hier in Nederland grijpen Surinaamse families al generaties naar een pot van Lekker Bekkie of Flower Brand: vers gemalen Madame Jeanette, sambal of zuur met peper, zodat je niet elke keer zelf pepers hoeft te snijden. Surinaamse sambal is fruitiger en feller dan Indonesische oelek of badjak; meer daarover in Sambal 101.

Vers gemalen Surinaamse peper Lekker Bekkie · 290 mlFijngemalen Madame Jeanette, een puntje is genoeg4/5Sambal Madam Jeanette Flower Brand · 200 gSambal van Madame Jeanette voor bij roti en bami4/5Peper tafelzuur Lekker Bekkie · 290 mlZuur met peper, om naast je bord te zetten4/5Madame Jeanette piccalilly Lekker Bekkie · 290 mlPiccalilly met een pittige kant2/5

Waar eet je Caribische hot sauce bij?

Encona Papaya Hot Pepper Sauce en de andere Caribische sauzen eet je bij rijst en bonen, vis, frituur en alles van de grill. Wil je zelf iets in de richting van jerk maken, smeer dan kipdijen of kippenpootjes de avond van tevoren in met de Encona Jamaican Jerk BBQ Sauce, zodat de marinade kan intrekken, en gril ze daarna op de barbecue of in een hete oven tot het vel donker en krokant is. Een paar druppels Grace of Encona Extra Hot door een pan bruine bonen of door de saus van een stoofpot geven warmte zonder dat je de smaak van het gerecht kwijtraakt, terwijl de fruitige sauzen met papaja en mango heerlijk zijn bij gebakken vis, garnalen of een broodje met dunne plakjes gegrilde varkensnek.

Per gerecht kiezen? Kijk in Welke hot sauce waarbij.

Hot sauce van mild tot superhotCaribisch, Amerikaans, Mexicaans en craftShop nuSuriname sowsu, kruiden, sambalAlles voor de Surinaamse keukenShop nuSambal ook met Madame JeanetteVan oelek tot Surinaamse sambalShop nuMexicaanse hot sauce habanero uit YucatánDe Mexicaanse familie van de scotch bonnetShop nu

Surinaamse recepten met Madame Jeanette

Bij deze recepten zet je sambal Madame Jeanette op tafel, en in het zuur gaat de peper zelf in ringen mee.

Roti met kipKipdijfilet in masala met aardappel en kousenband, met sambal Madame Jeanette erbij.Bruine bonen met zoutvleesEen dikke pan bonen met zoutvlees, rijst en sambal Madame Jeanette.PomOvenschotel van pomtajer en kipdijfilet, met rijst en sambal ernaast.Surinaamse bamiGebakken mie met kipdijfilet en veel ketjap, met sambal Madame Jeanette.Surinaamse nasiGebakken rijst met kipdijfilet, trassi en ketjap, met sambal op tafel.Surinaams zuurKomkommer in azijn met piment en ringen Madame Jeanette.

Ook bij moksi alesi en saoto soep hoort een schaaltje sambal op tafel.

Veelgestelde vragen

Een fles Caribische pepersaus is klein, maar je haalt er een hele keuken mee in huis, want met een paar druppels op je rijst met bonen of een lepel sambal Madame Jeanette naast je roti proef je meteen waarom ze in Suriname en op de eilanden zonder die peper eigenlijk niet aan tafel gaan. Begin rustig met een fruitige saus en bouw het langzaam op, want zo merk je vanzelf hoeveel hitte jij prettig vindt. Kun je in de toko in Amsterdam niet kiezen tussen twee flessen, dan helpen we je graag op weg, en wil je weten hoe Caribische hot sauce zich verhoudt tot Tabasco, sriracha of een Mexicaanse habanerosaus, lees dan verder in Hot sauce 101.