Klantreviews

0

star star star star star
0 beoordelingen
add Write a review

Rijsttafel thuis: menu, bijgerechten en planning

Rijsttafel van bovenaf met gele rijst in het midden en schaaltjes rendang, sate met pindasaus, sayur, atjar, kroepoek en sambal.

Een rijsttafel is geen gerecht maar een hele tafel: een schaal rijst in het midden en daaromheen stoofpotjes, groente in santen, eieren in een pittige saus, iets knapperigs en altijd een potje sambal binnen handbereik. Iedereen schept van alles een beetje op en proeft hoe zoet, pittig, zuur en hartig elkaar op het bord afwisselen. Het voelt als een feestmaal, en met een beetje planning zet je hem thuis op tafel zonder dat je de hele dag in de keuken staat. Hier lees je hoe je een rijsttafel samenstelt, welk menu werkt voor vier tot zes mensen en wat je gewoon kant-en-klaar koopt; in onze toko in Amsterdam staat het meeste daarvan bij elkaar in het Indonesische schap.

Wat is een rijsttafel?

Een rijsttafel is een uitgebreide maaltijd van rijst met veel kleine gerechten tegelijk, van vlees en groente tot sambals en knapperige bijgerechten. Hij ontstond in de koloniale tijd in Nederlands-Indië, aan de tafels van Nederlanders die zich door Indonesisch personeel gerechten uit allerlei delen van de archipel lieten opdienen, vaak ook om te laten zien wat ze hadden. In Indonesië raakte de rijsttafel na de onafhankelijkheid uit beeld, maar met de Indische Nederlanders kwam hij naar Nederland, waar hij een Indische familietraditie werd die je op verjaardagen, familiefeesten en in Indische restaurants tegenkomt.

In Indonesië zelf eet je meestal rijst met een paar schalen erbij, zonder die lange rij. Wil je weten waar al die gerechten vandaan komen, lees dan Indonesische keuken 101.

Hoe stel je een rijsttafel thuis samen?

Een rijsttafel stel je samen rond de rijst, met een of twee vleesgerechten, een groentegerecht, iets met ei, een paar bijgerechten en sambal. Het draait om afwisseling: iets droogs naast iets met saus, iets zoets naast iets pittigs en iets zachts naast iets knapperigs.

  • Rijst: witte langkorrelige rijst, bijvoorbeeld Thaise jasmijnrijst zoals Aroy-D Thaise Jasmijn Rijst, of nasi kuning als feestelijke gele rijst. Meer over rijstsoorten lees je in onze gids over rijst.
  • Vlees: een stoofgerecht zoals rendang of semur, en sate ayam van kipdij.
  • Groente: sayur lodeh in santen, of sambal goreng boontjes.
  • Ei: sambal goreng telur, hardgekookte eieren in een pittige kokossaus.
  • Bijgerechten: perkedel, seroendeng, atjar, kroepoek (krupuk), emping en gebakken uitjes.
  • Sambal en ketjap: een pot sambal oelek en een fles ketjap manis, zodat iedereen zelf kan bijkruiden.

Kies een schap om te zien wat er is.

Voorbeeldmenu voor een rijsttafel met 4 tot 6 personen

Dit voorbeeldmenu voor een rijsttafel met vier tot zes personen telt acht schalen, en van elk gerecht staat het recept op onze site. Hoe meer gerechten je maakt, hoe kleiner elke schaal mag zijn, want niemand eet van alles een volle portie.

Kies tussen rendang en semur als je het overzichtelijk wilt houden. Rendang van runderriblappen is droog, donker en vol specerijen, semur van runderriblappen is zacht en zoet van de ketjap, en allebei willen ze lang op laag vuur staan. Wil je liever kip, dan past opor ayam met kipdijen in witte kokossaus er ook mooi tussen. De perkedel maak je van rundergehakt met aardappel.

Voor de sate ayam rijg je stukjes kipdij aan satéstokjes die je eerst een halfuur in water legt, en een pot ambachtelijke satésaus warm je op met een scheutje water.

Welke boemboe gebruik je voor de rijsttafel?

Bamboe Bumbu Rendang is een kant-en-klare kruidenpasta voor rendang, en met zo'n boemboe (bumbu) per gerecht scheelt een rijsttafel je veel snij- en maalwerk. Je fruit de pasta in wat olie tot hij geurt en de olie loslaat, schept het vlees erdoor en giet daarna de santen erbij.

Liever zelf maken? Ons recept voor basis boemboe laat zien hoe je hem met sjalot, knoflook en kemiri maalt, en in Boemboe 101 lees je welke pasta bij welk gerecht hoort. Voor de santen werkt Kara Classic Coconut Milk prima; meer daarover staat in Kokosmelk 101.

Bekijk alle Indonesische boemboes →

Welke bijgerechten koop je voor een rijsttafel?

Flower Brand Atjar Tjampoer is atjar, zoetzuur ingelegde groente, en die frisse hap hoort op elke rijsttafel omdat hij de rijke stoofpotten in balans brengt. De knapperige bijgerechten koop je gewoon kant-en-klaar: kroepoek, emping, rempeyek en gebakken uitjes.

Seroendeng strooi je over de rijst. Je koopt hem kant-en-klaar, maar met ons seroendeng-recept en wat gedroogde kokos maak je hem ook zelf. Kering kentang, knapperige aardappelreepjes, brengt nog een schaaltje met een zoete en pittige kant op tafel.

Kroepoek en emping zelf bakken

Baland Kroepoek Udang 2x3cm is ongebakken garnalenkroepoek die je zelf in hete olie laat opzwellen. Zorg dat de olie echt heet is, bak een paar stukjes tegelijk en haal ze eruit zodra ze helemaal open zijn gegaan, want dan blijven ze licht en knapperig in plaats van vet. Emping bak je op dezelfde manier maar nog korter, en laat alles goed uitlekken op keukenpapier voordat je het in een schaal of een goed sluitende trommel doet.

Bekijk alle bijgerechten voor de rijsttafel →

Welke sambal zet je op de rijsttafel?

Koningsvogel Sambal Oelek is de basis die op elke rijsttafel kan staan: puur pittig, zodat iedereen zelf bepaalt hoeveel hij neemt. Zet er een tweede sambal naast met meer eigen smaak, zoals sambal badjak, die gebakken en zoeter is, of sambal trassi met de diepe smaak van garnalenpasta (terasi). Een fles ABC Ketjap Manis hoort er ook bij, om over de rijst of de sate te druppelen. Koningsvogel en Flower Brand staan bij veel Indische families al jaren op de rijsttafel, en ABC is in Indonesië zelf een van de grote namen. Welke sambal waarvoor dient, lees je in Sambal 101, en het verschil tussen de soorten ketjap (kecap) staat in Ketjap uitgelegd.

Bekijk alle Indonesische sambals →

Wat kun je voor een rijsttafel een dag van tevoren maken?

Bijna alles wat lang moet stoven kun je voor een rijsttafel een dag van tevoren maken, en rendang en semur worden de dag erna vaak zelfs beter, omdat de specerijen dan de tijd hebben gehad om in het vlees te trekken. Laat ze na het koken afkoelen, zet ze afgedekt in de koelkast en warm ze de volgende dag rustig op, zodat de saus niet aan de bodem vastbrandt.

Ook de sambal goreng telur en de seroendeng kunnen een dag eerder klaar zijn, en de kip voor de sate kun je de avond ervoor al in de marinade zetten. Op de dag zelf kook je de rijst, warm je de sayur lodeh pas op het laatst op zodat de groente niet te zacht wordt, bak je de perkedel en gril je de sate, terwijl de kroepoek al in een trommel klaarstaat en de atjar alleen nog in een schaaltje hoeft.

Zet de schalen in het midden van de tafel met de rijst als middelpunt, leg bij elke schaal een eigen lepel en laat iedereen zelf opscheppen, want bij een rijsttafel hoort dat je rustig van schaal naar schaal gaat en onderweg nog eens terugkomt voor wat je het lekkerst vond.

Twijfel je of je acht gerechten aankunt? Begin dan met vier: rijst, rendang of semur, sambal goreng telur en sate ayam, en vul de tafel aan met atjar, kroepoek, seroendeng, gebakken uitjes en een pot sambal uit de winkel, want daarmee heb je al een rijsttafel waar iedereen van alles kan proeven.

Je rijsttafel-pakket

Alles voor je rijsttafel op één plek

Atjar, kroepoek, emping, seroendeng, gebakken uitjes en meer voor rond de rijst.

Shop rijsttafel

Veelgestelde vragen

Wat is het verschil tussen een rijsttafel en nasi rames?

Nasi rames is één bord rijst met een paar bijgerechten erop, een soort rijsttafel in het klein voor één persoon. Bij een rijsttafel staan de gerechten in aparte schalen op tafel en schept iedereen zelf op.

Hoeveel gerechten horen bij een rijsttafel?

Daar is geen vaste regel voor. Thuis heb je met zes tot tien schalen, de bijgerechten meegeteld, al een volle tafel, en met vier zelfgemaakte gerechten plus een paar kant-en-klare bijgerechten zet je ook een mooie rijsttafel neer.

Is de rijsttafel Indonesisch of Nederlands?

Allebei een beetje: de gerechten komen uit Indonesië, maar de rijsttafel als maaltijdvorm ontstond in de koloniale tijd in Nederlands-Indië. Tegenwoordig is het vooral een Nederlands-Indische traditie.

Kun je een rijsttafel van tevoren maken?

Ja, stoofgerechten zoals rendang en semur, sambal goreng telur en seroendeng kun je een dag eerder maken. Rijst, perkedel, sate en kroepoek maak je het liefst op de dag zelf.

Welk vlees gebruik je voor rendang en semur?

Neem stoofvlees zoals runderriblappen of sukadelappen, dat door lang zacht stoven mals wordt. Voor sate ayam gebruik je kipdij, omdat die sappig blijft op de grill.

Kun je een rijsttafel vegetarisch maken?

Ja, met bijvoorbeeld sayur lodeh, sambal goreng boontjes, sambal goreng telur, tempe en de Indonesische gado gado met pindasaus. Kijk bij kant-en-klare boemboes, sambals en kroepoek wel op het etiket, want daar zit soms garnaal of trassi in.

Een rijsttafel hoeft niet perfect te zijn om indruk te maken, want het mooiste moment is wanneer alle schalen op tafel staan en iedereen begint door te geven, op te scheppen en te proeven, en dat lukt net zo goed met vier zelfgemaakte gerechten en een paar potjes uit de winkel als met een tafel die doorbuigt. Maak de stoofpotten gerust een dag eerder, zodat jij zelf ook ontspannen aan tafel zit, en loop binnen in de toko in Amsterdam als je wilt overleggen welke boemboe of sambal bij jouw menu past, want daar denken we graag over mee. Wil je verder in de keuken achter al deze gerechten, begin dan bij Indonesische keuken 101.